Welke btw-regelingen bestaan er in België?
De belasting over de toegevoegde waarde (btw) is een indirecte verbruiksbelasting. Een btw-plichtige onderneming int doorgaans btw op haar verkopen en kan onder bepaalde voorwaarden de btw op haar beroepsaankopen aftrekken.
Niet alle ondernemingen volgen echter dezelfde regels.
Het Belgische Btw-Wetboek voorziet in een normale regeling en verschillende bijzondere regelingen, die onder meer zijn afgestemd op de omvang van de onderneming of de aard van haar activiteit.
Vergelijking van de btw-regelingen in België in 2026
| Btw-regeling | Betrokken ondernemingen | Aangerekende btw | Aftrekbare btw |
|---|---|---|---|
| Normale regeling | Meeste ondernemingen en zelfstandigen | Ja, afhankelijk van de handeling | Ja, volgens de voorwaarden |
| Btw-vrijstellingsregeling | Kleine ondernemingen die aan de voorwaarden voldoen, doorgaans tot een jaaromzet van 25 000 € | Nee, voor de gedekte handelingen | Nee |
| Forfaitaire regeling | Bepaalde zelfstandigen die al vóór 2022 waren toegelaten | Ja, volgens de forfaitaire regels | Ja, volgens de toepasselijke regels |
| Landbouwregeling | Landbouwondernemers die aan de voorwaarden voldoen | Bijzondere regels | Forfaitaire compensatie in plaats van de gewone aftrek |
| Margeregeling | Bepaalde wederverkopers van tweedehandsgoederen, kunst of antiek | Op de marge, zonder afzonderlijke btw op de factuur | Specifieke beperkingen |
De normale regeling blijft de algemene referentie. De bijzondere regelingen bevatten specifieke regels voor de belastingheffing, facturatie of aangifte.
Een onderneming kan ook te maken krijgen met vrijgestelde handelingen, verlegging van heffing of Europese regelingen. Die mechanismen vormen niet noodzakelijk zelfstandige btw-regelingen.
Btw-regeling, btw-tarief en vrijstelling: wat is het verschil?
Deze drie begrippen worden vaak door elkaar gehaald.
De btw-regeling bepaalt de fiscale regels die voor een onderneming of bepaalde handelingen gelden. Het btw-tarief is het percentage dat op een maatstaf van heffing wordt toegepast. Een vrijstelling betekent dat een handeling aan wettelijke voorwaarden voldoet waardoor er geen belasting wordt aangerekend.
Een ondernemer onder de normale regeling kan bijvoorbeeld prestaties tegen 21% en andere tegen 6% factureren. Een kleine onderneming onder de vrijstellingsregeling rekent daarentegen geen btw aan op de handelingen die onder die regeling vallen, ook als die normaal tegen 21% zouden worden belast.
Bepaal dus eerst welke regeling van toepassing is voordat u de btw op een factuur berekent.
Bronnen: SPF Finances: Régimes TVA
De normale btw-regeling: werking, tarieven en aftrek
De normale btw-regeling is het gebruikelijke stelsel voor de meeste Belgische ondernemingen. Ze geldt zowel voor een natuurlijke persoon met een zelfstandige activiteit als voor een vennootschap, waaronder een bv.
Onder deze regeling rekent de ondernemer btw aan zijn klanten aan wanneer zijn handelingen eraan onderworpen zijn. Hij kan ook de btw die hij aan zijn leveranciers betaalt aftrekken, binnen de grenzen van de fiscale wetgeving.
Hoe werkt de normale btw-regeling?
Het principe berust op het verschil tussen de geïnde btw op de verkopen en de aftrekbare btw op de aankopen.
Neem als voorbeeld een onderneming voor IT-diensten in Brussel.
| Handeling | Bedrag exclusief btw | Btw 21% | Bedrag inclusief btw |
|---|---|---|---|
| Aan klanten gefactureerde prestaties | 10 000 € | 2 100 € | 12 100 € |
| Aftrekbare beroepsaankopen | 4 000 € | 840 € | 4 840 € |
| Netto te betalen btw | Niet van toepassing | 1 260 € | Niet van toepassing |
De onderneming heeft 2 100 € btw geïnd bij haar klanten en kan 840 € btw op haar aankopen aftrekken.
Ze moet dus 1 260 € aan de belastingadministratie betalen.
Dit mechanisme verklaart waarom de belasting over de toegevoegde waarde doorgaans geen definitieve kost is voor een onderneming met een volledig recht op aftrek.
Niet-aftrekbare btw, bijvoorbeeld op bepaalde autokosten, onthaal- of privé-uitgaven, blijft daarentegen ten laste van de onderneming.
Maandelijkse of kwartaalaangifte: welke verplichtingen gelden er?
Een onderneming onder de normale regeling moet doorgaans een periodieke btw-aangifte indienen via Intervat.
Er zijn twee frequenties:
- Maandaangifte: de principiële regeling, met indiening doorgaans uiterlijk op de 20e van de volgende maand.
- Kwartaalaangifte: onder voorwaarden mogelijk voor ondernemingen met een jaaromzet van maximaal 2 500 000 € exclusief btw. Een drempel van 250 000 € exclusief btw geldt voor het geheel van de leveringen van energieproducten, mobiele telefoontoestellen, computers en hun randapparatuur, accessoires en onderdelen, en gemotoriseerde landvoertuigen die moeten worden ingeschreven. Kwartaalaangiften zijn uitgesloten als de onderneming maandelijkse intracommunautaire opgaven moet indienen.
Voor kwartaalaangevers ligt de algemene indieningstermijn op de 25e van de maand na het betrokken kwartaal.
Controleer deze termijnen in de officiële kalender, onder meer wanneer bijzonder uitstel wordt toegestaan.
Met een btw-aangifte bepaalt u de verschuldigde belasting, de aftrekbare bedragen en het te betalen of eventueel terug te krijgen saldo.
Wat zijn de voordelen en nadelen van de normale regeling?
Het belangrijkste voordeel van de normale regeling is dat u de btw op in aanmerking komende investeringen en beroepskosten kunt aftrekken.
Ze is vooral interessant voor een vennootschap die veel aankopen doet, in materiaal investeert of hoofdzakelijk met andere ondernemingen werkt.
Daartegenover staan meer fiscale verplichtingen: correcte facturatie, een boekhouding bijhouden, periodieke aangiften, een jaarlijkse klantenlisting en opvolging van de betalingen.
Deze regeling brengt dus meer administratief werk mee, waarvoor de hulp van een boekhouder of accountant nodig kan zijn.
Bronnen: SPF Finances: Déclaration périodique · Belgium.be: Déduction de la TVA en amont
De btw-vrijstellingsregeling voor kleine ondernemingen
De vrijstellingsregeling is bestemd voor Belgische zelfstandigen, freelancers en kleine ondernemingen die aan de wettelijke voorwaarden voldoen.
De werking berust op een vereenvoudiging: de onderneming rekent geen btw aan op de handelingen die onder de vrijstelling vallen en dient geen gewone periodieke aangifte in.
In ruil kan ze de btw op haar beroepsaankopen niet aftrekken.
Wie kan de btw-vrijstellingsregeling in België gebruiken?
In 2026 kan een onderneming doorgaans voor de vrijstellingsregeling kiezen als haar in aanmerking komende jaaromzet niet hoger is dan 25 000 € exclusief btw. De wet van 23 september 2026, gepubliceerd op 7 oktober, verhoogt die drempel tot 26 000 € in 2027 en vervolgens met 1 000 € per jaar tot 30 000 € in 2031. Die aangenomen verhoging wijzigt de drempel voor 2026 niet.
Deze mogelijkheid bestaat onder meer voor:
- Een zelfstandige in hoofd- of bijberoep.
- Een ondernemer die als natuurlijke persoon werkt.
- Een kleine vennootschap, zoals een bv.
- Een consultant of dienstverlener die aan de voorwaarden voldoet.
- Een pas opgerichte onderneming, onder voorbehoud van de specifieke regels voor de berekening van de drempel.
De rechtsvorm vormt op zich dus geen beletsel om de vrijstellingsregeling te gebruiken.
Bepaalde activiteiten vallen echter buiten het toepassingsgebied van de regeling. Dat geldt onder meer voor bepaalde werken in onroerende staat, ondernemingen die een geregistreerd kassasysteem moeten gebruiken en bepaalde handelingen met gebruikte materialen.
Ook btw-eenheden kunnen deze regeling niet toepassen.
Onderzoek de precieze aard van de handelingen voordat u ervan uitgaat dat een onderneming de vrijstellingsregeling kan gebruiken.
Hoe berekent u de drempel van 25 000 €?
De drempel wordt beoordeeld per kalenderjaar en volgens de regels voor de bepaling van de omzet in het Btw-Wetboek.
Hij stemt niet noodzakelijk overeen met alle boekhoudkundige ontvangsten van een onderneming. Sommige handelingen tellen mee, terwijl andere uit de berekening moeten worden uitgesloten.
Voor ondernemingen die in de loop van het jaar starten, geldt nog een belangrijke regel: de drempel wordt berekend naar verhouding van het aantal resterende dagen van het kalenderjaar.
Neem een officieel voorbeeld.
Een zelfstandige start zijn activiteit op 1 juli 2026 en verwacht 15 000 € omzet tot en met 31 december.
Zijn vrijstellingsdrempel voor die periode bedraagt ongeveer 12 603 €, en niet 25 000 €.
Op basis van die raming kan hij in 2026 dus geen gebruikmaken van de vrijstellingsregeling.
Dit verdient bijzondere aandacht wanneer u in het midden van het jaar een activiteit wilt starten.
Wat gebeurt er als u meer dan 25 000 € omzet behaalt?
De wetgeving voorziet in een tolerantie voor een overschrijding van maximaal 10% in de loop van het kalenderjaar. De onderstaande tabel gaat uit van een activiteit gedurende het volledige jaar 2026. Als de activiteit in de loop van het jaar start, wordt de tolerantie berekend op de evenredig verminderde drempel.
| In aanmerking komende omzet in 2026 | Gevolg |
|---|---|
| Tot 25 000 € | De vrijstelling blijft behouden als aan de overige voorwaarden is voldaan |
| Meer dan 25 000 €, tot 27 500 € | De vrijstelling blijft behouden tot eind 2026, overgang naar de normale regeling in 2027 |
| Meer dan 27 500 € | Overgang naar de normale regeling vanaf de handeling die de overschrijding van meer dan 10% veroorzaakt |
Als uw omzet bijvoorbeeld 26 750 € bedraagt in 2026, kunt u de vrijstellingsregeling tot het einde van het jaar behouden, maar moet u in 2027 naar de normale regeling overstappen. De verhoging tot 26 000 € in 2027 doet de overschrijding van de drempel voor 2026 niet teniet: artikel 56decies van het Btw-Wetboek voorziet in een uitsluiting tijdens het volgende kalenderjaar.
Als een handeling de verhoogde drempel van 27 500 € doet overschrijden, geldt de normale regeling vanaf die handeling.
De FOD Financiën voorziet ook in een wachtperiode voordat u na een verandering van regeling opnieuw de vrijstelling kunt gebruiken.
Wat zijn de voordelen van de btw-vrijstellingsregeling?
De vrijstellingsregeling biedt verschillende voordelen voor een kleine onderneming.
Het eerste is de administratieve vereenvoudiging: u hoeft geen gewone periodieke btw-aangifte in te dienen.
U hoeft ook geen btw aan te rekenen op de gedekte handelingen en geen overeenkomstige btw aan de Schatkist af te dragen.
Voor wie met particulieren werkt, kan dat ook een commercieel voordeel opleveren. Bij een gelijke verkoopprijs kan het ontbreken van aangerekende btw een grotere marge laten.
Deze regeling is vaak interessant als de activiteit weinig aankopen, uitrusting en beroepskosten vereist.
Wat zijn de nadelen van de btw-vrijstellingsregeling?
Het belangrijkste nadeel is dat u de btw op uw beroepsaankopen niet kunt aftrekken.
Een zelfstandige die een computer koopt voor 1 210 € inclusief btw, met een tarief van 21%, draagt dus de volledige prijs.
Onder de normale regeling zou hij in principe de 210 € btw kunnen aftrekken als de aankoop volledig wordt gebruikt voor een activiteit die recht op aftrek geeft.
De vrijstellingsregeling wordt daardoor minder interessant wanneer investeringen of aankopen een groot deel van de omzet uitmaken.
De jaarlijkse drempel kan ook de groei van de activiteit afremmen. Als uw onderneming sterk groeit, moet u de overgang naar de normale regeling voorbereiden om de tarieven en facturen aan te passen.
Tot slot schaft de vrijstellingsregeling noch de boekhoudkundige verplichtingen, noch de belasting op de beroepsinkomsten af. Ze ontslaat een zelfstandige evenmin van zijn andere sociale en fiscale verplichtingen.
Hoe vraagt u de btw-vrijstellingsregeling aan?
Om de regeling te gebruiken, moet u de nodige formaliteiten bij de belastingadministratie vervullen.
Bij de oprichting van de onderneming kan een ondernemingsloket u begeleiden bij de inschrijving in de Kruispuntbank van Ondernemingen en de formaliteiten voor het btw-identificatienummer.
De keuze van de regeling wordt meegedeeld via de toepassing e604, onder meer met formulier e604A bij de start van de activiteit of e604B bij een wijziging.
Voor een bestaande onderneming die de vrijstellingsregeling vanaf 1 januari 2027 wil toepassen, voorziet de kalender van de FOD Financiën in een aanvraag vóór 15 december 2026.
Bespreek dit bij voorkeur met uw boekhouder voordat u de aanvraag doet, vooral als u al investeringen bezit waarvoor de btw werd afgetrokken.
Bronnen: SPF Finances: Régime de la franchise de taxe · Moniteur belge: loi du 23 septembre 2026, relèvement des plafonds de franchise (articles 26 et 27) · Moniteur belge via EUR-Lex: loi du 21 mars 2024, article 22 introduisant l’article 56decies du Code de la TVA · SPF Finances: application e604, identification et changements TVA
De forfaitaire btw-regeling: een stelsel dat in 2028 verdwijnt
De forfaitaire btw-regeling werd lange tijd gebruikt door bepaalde kleine handelaars die hun producten of diensten hoofdzakelijk aan particulieren verkochten.
Anders dan bij de normale regeling berust de werking op sectorspecifieke forfaitaire methoden om de belastbare ontvangsten te bepalen.
De forfaitaire regeling is sinds 1 januari 2022 niet meer toegankelijk voor nieuwe gebruikers en wordt op 1 januari 2028 definitief afgeschaft.
Welke ondernemingen kunnen de forfaitaire regeling nog gebruiken?
Alleen bepaalde belastingplichtigen die de regeling al toepasten en nog steeds aan de voorwaarden voldoen, kunnen ze tijdens de overgangsperiode behouden.
Historisch was deze regeling onder meer bestemd voor bakkers, slagers, kappers, frituuruitbaters, caféhouders en bepaalde kleinhandelaars.
De belangrijkste voorwaarden zijn onder meer dat men als natuurlijke persoon werkt, een toegelaten activiteit uitoefent en in het voorgaande jaar een omzet van minder dan 750 000 € exclusief btw heeft. De handelingen waarvoor een factuur of een document moet worden uitgereikt, mogen normaal niet meer dan 25% van het bedrag van de handelingen uitmaken. In bepaalde gevallen kan dat maximum 40% bedragen.
Ook het gebruik van een geregistreerd kassasysteem kan de toepassing van de forfaitaire regeling uitsluiten.
Hoe werkt de forfaitaire berekening?
In plaats van de belastbare ontvangsten systematisch op basis van elke afzonderlijke verkoop te bepalen, gebruikt de regeling regels eigen aan de activiteit, zoals coëfficiënten, forfaitaire grondslagen of gegevens uit de aankopen.
De regels voor btw-aftrek blijven van toepassing volgens de voorwaarden van de regeling.
Dit stelsel betekent dus niet dat de onderneming elke maand automatisch een vast bedrag aan btw betaalt.
De belastingplichtige blijft aan boekhoudkundige en aangifteverplichtingen onderworpen.
Wat moeten ondernemingen vóór 2028 doen?
Beroepsbeoefenaars die nog onder de forfaitaire regeling vallen, moeten hun overstap voorbereiden.
De regeling eindigt op 31 december 2027. Zij moeten zich dus voorbereiden op een andere toepasselijke regeling, doorgaans de normale regeling of, als aan alle voorwaarden is voldaan, de vrijstellingsregeling voor kleine ondernemingen.
Die voorbereiding moet onder meer betrekking hebben op de kassasoftware, facturen, ontvangsten, verkoopprijzen en aangifteverplichtingen.
Bronnen: SPF Finances: régime forfaitaire, conditions et suppression en 2028
De bijzondere btw-regelingen in België
Naast de normale regeling en de vrijstellingsregeling gelden voor bepaalde beroepsactiviteiten bijzondere fiscale regels.
Die regelingen hangen niet alleen af van de jaaromzet. Ze spelen vaak in op kenmerken van een sector of van de verrichte handelingen.
De bijzondere landbouwregeling
De landbouwregeling geldt voor bepaalde landbouwondernemers die onder meer actief zijn in akkerbouw, veeteelt, tuinbouw, bijenteelt of bosbouw.
Ze voorziet in belangrijke vrijstellingen van verplichtingen ten opzichte van de gewone regeling: de landbouwer hoeft doorgaans geen gewone periodieke aangifte in te dienen en geen btw aan de Schatkist te betalen voor de gedekte handelingen.
Daartegenover staat dat hij de btw op zijn beroepsaankopen niet rechtstreeks aftrekt.
Bij transacties met bepaalde btw-plichtige klanten geldt een forfaitaire compensatie. De voorziene compensaties bedragen onder meer 2% voor leveringen van hout en 6% voor de overige betrokken goederen en diensten.
De landbouwondernemer kan ook voor de normale regeling kiezen of, als hij aan de voorwaarden voldoet, voor de vrijstellingsregeling.
Bepaalde aanvullende activiteiten, zoals toeristische diensten of verkopen die niet onder de landbouwregeling vallen, kunnen ertoe leiden dat andere regels gelden. Combinatie met de normale regeling is beperkt tot de toegestane aanvullende handelingen die met de landbouwactiviteit verband houden en waarvan de omzet in het lopende en het voorgaande jaar niet meer dan 30% van het totaal bedraagt. Wie de landbouwregeling met de normale regeling combineert, kan niet daarnaast de vrijstellingsregeling op andere handelingen toepassen.
De belastingregeling over de winstmarge
De margeregeling geldt onder meer voor bepaalde beroepsverkopers die gespecialiseerd zijn in de doorverkoop van tweedehandsgoederen, voertuigen, kunstvoorwerpen, voorwerpen voor verzamelingen of antiquiteiten.
Wanneer aan de wettelijke voorwaarden is voldaan, kan de btw worden berekend op de winstmarge in plaats van op de volledige verkoopprijs.
Rekenvoorbeeld:
Een wederverkoper koopt een tweedehandsgoed van een particulier voor 400 € en verkoopt het door voor 600 €.
Zijn brutomarge bedraagt 200 €.
Als de handeling in aanmerking komt voor de margeregeling en onder het tarief van 21% valt, wordt de btw die in die marge is begrepen als volgt berekend:
Btw op de marge = 200 × 21 / 121 = 34,71 €
De belasting wordt dus niet berekend op de verkoopprijs van 600 €.
Op de factuur mag de btw voor deze handeling niet afzonderlijk worden vermeld. De vermelding ‘Levering onderworpen aan de bijzondere regeling van belastingheffing over de winstmarge. Btw niet aftrekbaar’ moet op het document staan. De koper kan de btw die in de prijs van het zo verkochte goed is begrepen, niet aftrekken.
Let op: deze regeling is niet op elke tweedehandsverkoop van toepassing. Onder meer de herkomst van het goed en de hoedanigheid van de leverancier zijn bepalend. Sinds 31 december 2025 zijn leveringen van kunstvoorwerpen, voorwerpen voor verzamelingen of antiquiteiten onder de margeregeling uitgesloten van het verlaagde tarief. De keuze voor de margeregeling bij de invoer of bepaalde aankopen van die goederen vereist dat er bij de aankoop of invoer geen verlaagd tarief is toegepast.
Bronnen: SPF Finances: régime agricole, compensations et cumul de régimes · SPF Finances: régime de la marge pour les biens d’occasion et mentions de facture · Moniteur belge: Objets d’art, loi du 19 décembre 2025, articles 5 à 7 (31 décembre 2025)
Welke btw-regeling kiest u voor uw onderneming?
De beste btw-regeling hangt af van uw beroepssituatie.
Een zelfstandige in bijberoep die enkele prestaties aan particulieren factureert, heeft andere behoeften dan een IT-vennootschap die in materiaal investeert en met professionele klanten werkt.
Dit zijn de meest voorkomende situaties.
U werkt hoofdzakelijk met particulieren
Als u diensten aan particulieren verleent en uw omzet onder de wettelijke drempel blijft, kan de vrijstellingsregeling interessant zijn.
Consumenten kunnen de btw doorgaans niet aftrekken. De prijs inclusief btw is dus hun werkelijke kost.
Doordat u geen btw hoeft aan te rekenen, kunt u mogelijk een aantrekkelijkere prijs aanbieden of een grotere marge behouden.
Die mogelijkheid blijft wel beperkt tot activiteiten en handelingen die onder de vrijstellingsregeling zijn toegestaan.
U factureert hoofdzakelijk aan andere ondernemingen
Voor een B2B-activiteit kan de normale regeling interessanter zijn, ook bij een omzet van minder dan 25 000 €.
Professionele klanten met een volledig recht op aftrek kunnen de btw die u hun aanrekent immers doorgaans aftrekken.
Tegelijk kan uw onderneming de btw op haar eigen in aanmerking komende beroepsuitgaven aftrekken.
De vrijstellingsregeling biedt bij deze klanten dus minder vaak een doorslaggevend prijsvoordeel.
U plant grote investeringen
Als uw opstartplan de aankoop van IT-materiaal, machines, uitrusting of de inrichting van bedrijfsruimten omvat, kan de normale regeling een belangrijk voordeel bieden.
Onder de wettelijke voorwaarden kunt u daarmee de btw aftrekken op uitgaven die recht op aftrek geven.
Onder de vrijstellingsregeling verhoogt de btw die uw leveranciers aanrekenen daarentegen de werkelijke kost van uw investeringen.
Voor een beroepsmatig gebruikte auto gelden bijvoorbeeld specifieke aftrekregels: de aftrekbare btw hangt onder meer af van het gebruik en kan voor een personenauto tot 50% beperkt zijn.
Vergelijk de regelingen dus op basis van uw werkelijke uitgaven en ga er niet van uit dat alle betaalde btw aftrekbaar is.
Voorbeeld: vrijstelling of normale regeling voor dezelfde prestatie?
Neem een dienstverlener die een prestatie aan een particulier verkoopt voor een eindprijs van 1 210 €. Om die te leveren doet hij 363 € beroepsaankopen inclusief btw, volledig belast tegen 21% en volledig aftrekbaar onder de normale regeling.
| Onderdeel | Btw-vrijstellingsregeling | Normale regeling |
|---|---|---|
| Prijs betaald door de klant | 1 210 € | 1 210 € |
| Btw begrepen in de prijs voor de klant | 0 € | 210 € |
| Ontvangst zonder geïnde btw | 1 210 € | 1 000 € |
| Werkelijke kost van de aankopen na eventuele aftrek | 363 € | 300 € |
| Marge vóór andere kosten en belastingen | 847 € | 700 € |
In dit specifieke voorbeeld laat de vrijstellingsregeling een marge die 147 € hoger is.
Maar het resultaat verandert als de dienstverlener aan ondernemingen factureert, zijn prijzen aan de concurrentie moet aanpassen of meer investeert.
De vrijstellingsregeling is dus niet automatisch de beste regeling voor elke kleine onderneming.
De belangrijkste criteria vóór uw keuze
Om te bepalen welke btw-regeling het meest de moeite waard is, bekijkt u samen uw verwachte omzet, het aandeel professionele en particuliere klanten, de kosten waarop btw wordt aangerekend, de investeringen, de groeivooruitzichten en de kost van het administratieve beheer.
Houd ook rekening met eventuele uitsluitingen die verband houden met de sector.
Een boekhouder kan verschillende simulaties maken om de rentabiliteit en de liquiditeit van uw onderneming onder de verschillende regelingen te vergelijken.
Welke btw-tarieven gelden er in België?
De fiscale regeling van een onderneming bepaalt niet automatisch het tarief voor elke verkoop.
In België bedraagt het standaardtarief 21%, maar voor bepaalde categorieën producten en diensten gelden verlaagde tarieven.
Normaal tarief van 21%, tussentarief van 12% en verlaagd tarief van 6%
| Btw-tarief | Categorie | Toepassing |
|---|---|---|
| 21% | Normaal tarief | Meeste goederen en diensten |
| 12% | Tussentarief | Bepaalde handelingen die uitdrukkelijk in de regelgeving zijn opgenomen |
| 6% | Verlaagd tarief | Bepaalde essentiële producten, werken en prestaties die aan de voorwaarden voldoen |
| 0% | Uitzonderlijk tarief | Bepaalde handelingen die uitdrukkelijk door de wet zijn aangewezen |
De drie algemene tarieven zijn dus 21%, 12% en 6%. Het nultarief geldt alleen voor specifieke situaties, waaronder bepaalde publicaties die aan de wettelijke voorwaarden voldoen.
De term superverlaagd tarief, die soms in Europese vergelijkingen voorkomt, duidt niet op een vierde algemeen btw-tarief in België.
De toepassing van de belasting hangt af van de aard van de handeling, de datum, de wettelijke voorwaarden en soms van het land waar de dienst of verkoop belastbaar is.
Hoe berekent u de btw op een verkoopprijs?
Om het btw-bedrag te berekenen op basis van een prijs exclusief belasting, vermenigvuldigt u de maatstaf van heffing met het toepasselijke tarief.
Btw-bedrag = Prijs exclusief btw × Tarief / 100
Bijvoorbeeld voor een prestatie van 500 € exclusief btw tegen het tarief van 21%:
- Bedrag exclusief btw: 500 €.
- Btw verschuldigd op de verkoop: 105 €.
- Prijs inclusief btw: 605 €.
Om omgekeerd de grondslag exclusief btw uit een prijs inclusief btw te halen:
Prijs exclusief btw = Prijs inclusief btw / (1 + Tarief / 100)
U kunt deze berekeningen rechtstreeks uitvoeren met onze Belgische btw-calculator. Daarmee zet u een prijs exclusief btw om naar inclusief btw of bepaalt u de belasting die in een bedrag is begrepen.
Hoe berekent u de btw die aan de belastingadministratie verschuldigd is?
Onder de normale regeling moet u twee bedragen onderscheiden.
De geïnde btw is de belasting die u aan klanten aanrekent op belastbare verkopen.
De aftrekbare btw is de belasting die u kunt aftrekken op in aanmerking komende beroepsaankopen en -uitgaven.
De berekening van de te betalen btw is doorgaans als volgt:
Netto btw = Geïnde btw − Aftrekbare btw
Als het resultaat positief is, moet de onderneming het verschil doorgaans aan de Schatkist betalen.
Als het resultaat negatief is, heeft ze een btw-tegoed dat onder bepaalde voorwaarden kan worden overgedragen of terugbetaald.
Het recht op aftrek moet voor elke uitgave worden nagegaan. Het feit dat er btw op de factuur van een leverancier staat, garandeert op zich niet dat die volledig aftrekbaar is.
Bronnen: SPF Finances: Taux de TVA · Belgium.be: Taux de base de la TVA · SPF Finances: Déductions et remboursement de TVA
Welke btw-verplichtingen hebben Belgische ondernemingen?
Btw-plicht brengt verschillende fiscale en administratieve verplichtingen mee.
Die verplichtingen verschillen naargelang de gekozen regeling, maar verdwijnen niet automatisch wanneer een onderneming een vrijstellingsregeling of een vrijstelling toepast.
Registratie en btw-nummer
Elke onderneming die een economische activiteit binnen het toepassingsgebied van de btw uitoefent, moet nagaan of zij zich moet identificeren.
Een btw-plichtige zelfstandige of vennootschap moet doorgaans over een Belgisch btw-nummer beschikken, ook wanneer zij de vrijstellingsregeling gebruikt.
De identificatie kan gebeuren bij de oprichting van de onderneming, onder meer via een ondernemingsloket.
De verplichtingen hangen af van de hoedanigheid en de uitgeoefende activiteit. Bepaalde personen die uitsluitend handelingen verrichten die op grond van artikel 44 van het Btw-Wetboek zijn vrijgesteld, hoeven zich niet voor de btw te identificeren.
Een werknemer is niet btw-plichtig voor het loon dat een werkgever hem betaalt. Een afzonderlijke zelfstandige activiteit kan daarentegen wel tot btw-plicht leiden.
Facturatie en boekhouding
Een onderneming moet een boekhouding voeren die bij haar situatie past en de documenten bewaren die haar handelingen kunnen verantwoorden.
Facturen moeten de wettelijk vereiste gegevens bevatten, waaronder de identiteit van de partijen, de nodige identificatienummers, de aard van de prestatie, de prijzen en de btw-behandeling.
Onder de vrijstellingsregeling wordt geen btw aangerekend op de gedekte handelingen.
De factuur moet de regeling wel correct vermelden, bijvoorbeeld met een vermelding van de bijzondere vrijstellingsregeling van belasting.
Een factuur zonder btw mag niet automatisch worden voorgesteld als een verkoop tegen het tarief van 0%. De afwezigheid van belasting moet worden verklaard door de fiscale behandeling die werkelijk van toepassing is.
Jaarlijkse klantenlisting
De jaarlijkse klantenlisting vermeldt de betrokken handelingen met klanten die een Belgisch btw-nummer hebben, wanneer het jaarbedrag per klant hoger is dan 250 € exclusief btw. Klanten die uitsluitend handelingen verrichten die op grond van artikel 44 zijn vrijgesteld, worden niet opgenomen.
Ondernemingen onder de normale regeling moeten de verplichtingen voor die listing naleven, tenzij een vrijstelling van die verplichting geldt.
Sinds 2026 moeten ondernemingen onder de vrijstellingsregeling ook elk jaar hun totale omzet in België van het voorgaande kalenderjaar meedelen, zelfs als die nul bedraagt. Dat bedrag wordt bepaald op basis van de handelingen bedoeld in artikel 56nonies van het Btw-Wetboek. Het stemt niet automatisch overeen met alle boekhoudkundige ontvangsten.
Die mededeling gebeurt via Intervat, in principe uiterlijk op 31 maart. Voor 2026 was bijzonder uitstel tot 30 april toegestaan voor de nihil-listings van ondernemingen onder de vrijstellingsregeling.
Dit is een belangrijke regel: een onderneming onder de vrijstellingsregeling is vrijgesteld van de gewone periodieke aangiften, maar niet van alle btw-aangiften.
Verplichte elektronische facturatie sinds januari 2026
Sinds 1 januari 2026 is gestructureerde elektronische facturatie verplicht voor Belgische B2B-handelingen die binnen het toepassingsgebied van de maatregel vallen.
Die verplichting geldt in principe ook voor kleine ondernemingen onder de btw-vrijstellingsregeling.
De betrokken facturen moeten in een gestructureerd formaat worden uitgewisseld, onder meer via het Peppol-netwerk. Een gewoon pdf-bestand per e-mail volstaat niet meer.
Een onderneming die uitsluitend met particulieren werkt, hoeft geen gestructureerde elektronische facturen naar die klanten te sturen. Ze moet wel elektronische facturen van haar Belgische leveranciers kunnen ontvangen wanneer de handelingen onder de verplichting vallen.
Er bestaan bepaalde uitzonderingen, onder meer voor handelingen die op grond van artikel 44 van het Btw-Wetboek zijn vrijgesteld. Belastingplichtigen onder de forfaitaire regeling zijn tijdens de overgangsperiode vrijgesteld van het uitreiken van gestructureerde elektronische facturen, maar moeten die wel kunnen ontvangen. Ook de landbouwregeling vereist minstens dat de betrokken gestructureerde B2B-facturen kunnen worden ontvangen.
Bronnen: SPF Finances: liste annuelle des clients assujettis · e-facture: Champ d’application de la facturation électronique obligatoire · SPF Finances: application e604, identification et changements TVA
Vrijstellingsregeling, vrijstelling en verlegging: welke verschillen moet u kennen?
Een handeling waarvoor geen btw wordt aangerekend, valt niet noodzakelijk onder de vrijstellingsregeling voor kleine ondernemingen.
Maak onderscheid tussen de verschillende situaties om fouten in de boekhouding of aangifte te voorkomen.
De btw-vrijstelling op grond van artikel 44
Voor bepaalde activiteiten geldt een vrijstelling die verband houdt met de aard van de handelingen en niet met de jaaromzet.
Het kan onder voorwaarden onder meer gaan om medische prestaties, bepaalde onderwijsactiviteiten, verzekeringshandelingen of financiële diensten.
Deze vrijstelling werkt anders dan de vrijstellingsregeling voor kleine ondernemingen.
Ze kan ook gevolgen hebben voor het recht op aftrek.
Een onderneming die zowel belaste als vrijgestelde handelingen verricht, kan een gemengde belastingplichtige worden. Ze moet dan volgens de toegestane methoden bepalen welk deel van de btw op haar gemeenschappelijke uitgaven werkelijk aftrekbaar is.
Verlegging van de btw
Verlegging van heffing is een mechanisme waarbij de verplichting om de btw aan te geven of te betalen van de leverancier naar de klant verschuift, wanneer aan de wettelijke voorwaarden is voldaan.
Dat kan onder meer voorkomen bij bepaalde intracommunautaire handelingen of bepaalde werken in onroerende staat tussen belastingplichtigen.
De leverancier stelt zijn factuur dan op volgens de regels van de verlegging, zonder de btw toe te voegen die hij normaal zou innen.
Dat betekent niet dat de handeling automatisch vrijgesteld is of onder het tarief van 0% valt.
De klant moet de verschuldigde belasting bepalen en kan die, als hij recht op aftrek heeft, onder de toepasselijke voorwaarden aftrekken.
Kan een onderneming onder de vrijstellingsregeling toch btw moeten betalen?
Ja. De vrijstellingsregeling beschermt niet tegen elke verplichting om btw te betalen.
Bepaalde intracommunautaire verwervingen of diensten van buitenlandse leveranciers kunnen leiden tot een bijzondere aangifte en betaling van de belasting in België.
Controleer dus de aard van de handeling, de betrokken landen en de fiscale hoedanigheid van de partijen.
Lees voor meer informatie onze gids over intracommunautaire btw.
Bronnen: SPF Finances: Régimes TVA · SPF Finances: Relevé intracommunautaire · SPF Finances: déclaration spéciale de TVA
Intracommunautaire btw, e-commerce en de SME-regeling
Een internationale activiteit kan de btw-verplichtingen van een Belgische onderneming veranderen, ook wanneer zij onder de normale regeling of de vrijstellingsregeling valt.
Verkopen van producten of diensten aan buitenlandse klanten moeten afzonderlijk worden onderzocht.
De Europese SME-vrijstellingsregeling sinds 1 januari 2025
Sinds 1 januari 2025 kunnen Belgische ondernemingen onder bepaalde voorwaarden een btw-vrijstelling toepassen in een of meer andere lidstaten van de Europese Unie.
Dit stelsel wordt de SME-regeling genoemd.
Om ervoor in aanmerking te komen, moet een onderneming die in België is gevestigd onder meer een jaaromzet in de Europese Unie van maximaal 100 000 € respecteren, evenals de nationale drempel in elk land waar zij de vrijstelling wil toepassen.
Een onderneming kan dus in België onder de normale regeling vallen en in een andere lidstaat de SME-regeling gebruiken, als zij aan de voorwaarden voldoet.
De Europese drempel van 100 000 € vervangt de Belgische drempel van 25 000 € die in 2026 geldt niet. Het zijn verschillende drempels die in verschillende situaties worden gebruikt.
Voor toegang tot het stelsel is een voorafgaande kennisgeving nodig en gelden specifieke aangifteverplichtingen.
Het OSS-éénloketsysteem voor e-commerce
Een onderneming die producten of bepaalde diensten aan consumenten in andere Europese landen verkoopt, kan ook te maken krijgen met het OSS-éénloketsysteem (One Stop Shop).
Dit stelsel vereenvoudigt de aangifte en betaling van de btw die in verschillende lidstaten verschuldigd is.
Het betreft onder meer bepaalde intracommunautaire afstandsverkopen en bepaalde grensoverschrijdende diensten.
De OSS-regeling vormt geen algemene vrijstelling. Ze dient vooral om btw-verplichtingen te centraliseren.
Sinds juli 2021 heeft ze het vroegere MOSS-stelsel (Mini One Stop Shop) vervangen en uitgebreid.
Welke regelingen van toepassing zijn, hangt onder meer af van de verkochte producten, het land van de klant, de behaalde bedragen en de fiscale hoedanigheid van de verkoper.
Bronnen: SPF Finances: régime SME de franchise pour les petites entreprises dans l’Union européenne · SPF Finances: Guichet unique OSS
Hoe kiest of wijzigt u uw btw-regeling in België?
U moet de regeling kiezen bij de start van uw activiteit en opnieuw beoordelen wanneer de situatie van de onderneming verandert.
Dat kan in vijf stappen.
- Bepaal uw activiteit en hoedanigheid. Ga na of u als natuurlijke persoon, in een vennootschap of in een sector met specifieke bepalingen van het Btw-Wetboek werkt.
- Raam uw jaaromzet. Controleer of u in aanmerking komt voor de vrijstellingsregeling en vergeet de evenredige berekening niet als u in de loop van het jaar start.
- Vergelijk uw klanten en aankopen. Beoordeel het aandeel verkopen aan particulieren, de aftrekbare uitgaven, de geplande investeringen en de invloed op uw prijzen.
- Vervul de formaliteiten. Deel de toepasselijke regeling aan de belastingadministratie mee via de identificatie- of wijzigingsformaliteiten, onder meer e604A of e604B.
- Pas het beheer aan en volg uw activiteit op. Stel de facturatie, aangifteverplichtingen, omzetopvolging en eventuele intracommunautaire behandelingen correct in.
Welke punten moet u controleren voordat u van regeling verandert?
Een verandering van regeling kan de behandeling van uw voorraad, aankopen en vroegere investeringen wijzigen.
De overstap van de normale regeling naar de vrijstellingsregeling kan bijvoorbeeld leiden tot een herziening van bepaalde btw-aftrekken die al zijn toegepast.
Een onderneming die de vrijstellingsregeling verlaat, moet op haar beurt haar facturen en prijzen aanpassen zodra de normale regeling van toepassing wordt.
Een onvoldoende voorbereide overgang kan de marge verkleinen, regularisaties veroorzaken of tot facturatiefouten leiden.
Stel daarom bij voorkeur samen met uw boekhouder een overgangsplan op, vooral wanneer uw onderneming belangrijke vaste activa bezit of verschillende activiteiten uitoefent.
Bronnen: SPF Finances: Régime de la franchise de taxe · SPF Finances: application e604, identification et changements TVA
Welke btw-regeling kiest u in België in 2026?
De normale regeling blijft het referentiestelsel voor Belgische ondernemingen. Ze maakt de aftrek van btw op in aanmerking komende beroepsuitgaven mogelijk, maar brengt periodieke aangiften en meer boekhoudkundig beheer mee.
De btw-vrijstellingsregeling is een interessant alternatief voor bepaalde kleine ondernemingen met een jaaromzet van maximaal 25 000 €, op voorwaarde dat ze aan de wettelijke eisen voldoen.
De bijzondere regelingen, onder meer de landbouw- en margeregeling, beantwoorden aan specifieke behoeften. De forfaitaire regeling verdwijnt definitief in 2028.
Vergelijk vóór uw keuze altijd drie elementen: de aftrekbare btw op uw aankopen, de invloed op uw verkoopprijzen en de administratieve verplichtingen.
Gebruik de gratis Belgische btw-calculator om de btw op een factuur te controleren, een prijs exclusief btw om te zetten naar inclusief btw of een omgekeerde berekening te maken.
Lees voor meer informatie ook onze gidsen over de btw-vrijstellingsregeling in België, de btw-aangifte en de maatstaf van heffing.
Bronnen: SPF Finances: Régimes TVA